مسجد از دیرباز در زندگی مسلمانان نقش محوری
داشته و زیربنای شکل گیری تمدن اسلامی محسوب می شود، مساجد در نظام سیاسی ـ اجتماعی
مسلمانان فقط کارکرد عبادی و مذهبی نداشته، بلکه دارای کارکردهای سیاسی ، اجتماعی
، اقتصادی ، نظامی و ... بوده اند.
در ایران همزمان با ورد اسلام مساجد
شکل گرفتند و پس از آن یکی از نهادهای تأثیرگذار در زندگی مردم ایران بوده اند، در
شکل گیری نهضت های سیاسی ـ اجتماعی ایرانیان در ادوار مختلف، مانند قیام سربداران
، نهضت مشروطه، قیام گوهرشاد و انقلاب اسلامی نقش بسیار مهمی ایفا کردند.
در روند شکل گیری و پیروزی انقلاب
اسلامی، مساجد یکی از عمده ترین محل های تجمع و اعتراض مردم و شکل گیری تظاهرات علیه
رژیم شاه بود، در واقع تجمع جمعیت که عامل مهمی در شکل گیری توده هاست و نقش به
سزایی در شکل گیری تظاهرات و اعتراضات مردمی علیه رژیم شاه داشت از مساجد ریشه می
گرفت.
مدیرکل تبلیغات اسلامی گلستان در این
زمینه می گوید: از آنجاییکه مسجد محور زندگی مسلمانان است و مرکز ثقل طرحهای ماست،
پیامبر گرامی اسلام(ص) در ابتدای ورود به مدینه بحث شکل گیری مسجد را در دستور کار
قرار داد و مسجد محور تمام برنامه های دینی، سیاسی، اجتماعی و نظامی شده بود.
حجت الاسلام نورالله ولی نژاد افزود:
انقلاب اسلامی به رهبری یک روحانی و مرجع تقلید کلید خورده بود، به همین دلیل مرکز
فعالیتهای سیاسی انقلابیون در مساجد بنا نهاده شده و مساجد به عنوان پایگاههای
مذهبی، وقتی که دین و ارزشها به خطر افتاد ایفای نقش کرده اند.
وی اظهار داشت: زمانی که فساد و فحشا
بر همه چیز غلبه کرده بود، مسجد نقشش را به درستی ایفا و از ارزشهای اسلامی دفاع
کرد و به عنوان محور تصمیم گیری قلمداد شد.
حجت الاسلام ولی نژاد یادآور شد: یکی
از مهمترین دلایلی که کمک کرد انقلاب به انحراف کشیده نشود، این پایگاه مستحکم
انقلابیون در مسجد بود.
وی افزود: هوشیاری و ظرافت امام راحل
سبب شد که مرم مسجد را به عنوان پایگاه برگزیدنند به همین دلیل، بارها در زمان شاه
به مساجد حمله و به آتش کشیده شدند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی گلستان با بیان اینکه پیروی
انقلاب اسلامی مدیون مساجد است، تصریح کرد: نقش مساجد کلیدی و اساسی و زیربنایی
بوده و هست.
وی افزود: امروز نیز باید پایگاه
انقلاب را مسجد بدانیم و از آرمانهای امام و شهدا از طریق مسجد دفاع کنیم و نگذاریم
این پایگاه مذهبی و عمومی از دسترس مومنان خارج شود.
حجت الاسلام نورالله ولی نژاد با
اشاره به اینکه هر انقلابی دارای هویت و تاثیرگذاری خاصی است، اظهار داشت: انقلاب
ما اسلامی بود و امام راحل(ره) نیز بر این اصل تاکید ویژه ای داشت.
وی گفت: در طول ۳۴ سال گذشته از
مسجد به عنوان پایگاه انقلاب خوب استفاده شد و در جریان جنگ هشت ساله، حضور در
انتخابات، راهپیمایی ۲۲ بهمن و .. مسجد محور فعالیتهای سیاسی و مذهبی بوده است.
مدیرکل تبلیغات اسلامی گلستان یادآورشد:
امروز برای اینکه جوانان حضور بیشتری در مساجد داشته باشند، باید تدبیر اندیشیده
شود و مساجد از تک بعدی خارج شوند و به بخش های دیگری از ابعاد مساجد توجه شود.
وی پیشنهاد داد: برگزاری مراسم جشن،
عقد و عروسی، حل و فصل دعاوی، تصمیم گیریهای منطقه ای در مساجد سبب می شود تا مسجد
به عنوان محور زندگی قرار گیرد.
وی عنوان کرد: در این صورت مسجد به
عنوان مرکز ثقل زندگی مردم تبدیل می شود و در غیر اینصورت متضرر خواهیم شد.
حجت الاسلام ولی نژاد یادآور شد:
نکته دیگر اینکه در هیئت های امنا، باید از همه طبقات و اقشار باشند و یک صنف و یک
سن نباشند و سن و صنف متقاوت در مساجد حضور داشته باشند تا از سلایق مختلف بهره گیری
و از جاذبه های مساجد استفاده بهینه ای شود.
در جریان شکل گیری و پیروزی انقلاب اسلامی،
مساجد هر چند که به عنوان یک نهاد سنتی در جامعه قلمداد می شوند و دارای قدمتی ۱۴۰۰ ساله هستند
اما با ارائه کارکردهای متناسب با نیاز روز جامعه توانستند گوی سبقت را از نهادهای
مدرن و وارداتی بربایند و به عنوان ستون فقرات وسازمان انقلاب به ایفای نقش
بپردازند.
این کارکردها به ویژه در سه حوزه
رسانه ای ـ ارتباطی، حمایتی ـ پشتیبانی و فرهنگی ـ هویتی باعث شد که فرهنگ و ایدئولوژی
انقلابی شیعه به گفتمان غالب و رایج در جامعه بدل شود و انقلابی اسلامی در ایران
شکل بگیرد، انقلابی که هر چند در عصری مدرن و در زمان به حاشیه رفتن دین از سیاست
و اجتماع شکل گرفت اما از تمامی نهادها و نهادهای مذهبی بهره جست و شگفتی
صاحبنظران و تحلیل گران مسائل سیاسی را برانگیخت.
بیش از دو هزار مسجد در گلستان فعالیت
دارند.
منبع : مهر