حجتالاسلام ساداتمنصوری در مورد علت عدم موفقیت در گسترش فرهنگ دینی در میان نسل جدید، تصریح کرد: متأسفانه نهادهای ریشه دار و بنیادین تبلیغ دینی را به دلیل قدیمی شدن کنار گذاشتهایم و خواستهایم از ابزارهای جدید استفاده کنیم بنابراین دچار مشکل در حوزه فرهنگ دینی شدهایم.
رئیس مرکز پاسخگویی به سؤالات دینی در مورد خطرات تهدیدکننده فرهنگ دینی، گفت: افراط و تفریط در بین کسانی که مبلغ دین هستند و در کسانی که میخواهند دینداری کنند از تهدیدات فرهنگ دینی ما هستند، از طرف دیگر کسانی که به عنوان مخالفان و یا دشمنان دین محسوب میشوند، برنامه ریزی و فکر دارند و کار میکنند، تهاجماتی را اعمال میکنند که نباید از این مسئله غافل بود. وی تعادل در هر کاری را موجب موفقیت خواند و گفت: خدای متعال امت اسلام را امت وسط قرار داده است و همیشه باید حد تعادل را رعایت کنیم و هر جا از این میزان عبور کردیم چه افراط و چه تفریط داشتیم خطر مهمی برای دین است چون معرفی دین ناقص انجام خواهد گرفت.
وی درباره چگونگی حفظ فرهنگ دینی جامعه تأکید کرد: در حوزه خانواده باید توجه داشته باشیم که یک دوره ای دوره تربیت و ساخته شدن است و یک دوره ای دوره حفظ ساخته هاست. دوره نوجوانی دوره تربیت و سازندگی اخلاقی انسان است و بعد از اینکه از دوره نوجوانی و جوانی عبور کرد، دوره حفظ آن ساخته هاست. نباید تصور کنیم که مثلا در دانشگاهها وضعیت تربیتی باید اعمال شود، خیر. بلکه بحث تربیت در دوره آموزش و پرورش است. اگر همت در آموزش و پررش در این قرار گیرد که تربیت صحیح اسلامی رشد پیدا کند قطعا در سالهای آینده نتایج اش را مشاهده خواهیم کرد. اولویت بزرگ فرهنگی ما آموزش و پرورش است و همه همت خود را باید برای اصلاح نظام آموزش و پرورش قرار دهیم.
وی در مورد علت عدم موفقیت در گسترش فرهنگ دینی در میان نسل جدید، تصریح کرد: متأسفانه نهادهای ریشه دار و بنیادین تبلیغ دینی را به دلیل قدیمی شدن کنار گذاشتهایم و خواستهایم از ابزارهای جدید استفاده کنیم بنابراین دچار مشکل در حوزه فرهنگ دینی شده ایم. مثلا الان نقش مساجد در کشور ما کمرنگ است هم به لحاظ تعداد و هم به جهت برنامه هایی که در مسجد باید دنبال شود. مثلا در حوزه جغرافیایی شهر تهران ممکن است با ماشین یک مسیری را مدتی رانندگی کنید اما صدای اذان را نشوید و مسجدی نبینید. وی یادآور شد: بحث ترکیه را مثال زدم و بهتر است بگویم استانبول به شهر مساجد معروف است که بیش از ۲ هزار مسجد در یک سال ساخته شده است. حال ما در ایران و در تهران چقدر برای ساخت مسجد تبلیغ میکنیم؟ آیا مساجد را از ضروریات شهرسازی میدانیم یا خیر؟! از طرف دیگر چون تصور کردیم حکومتمان دینی و اسلامی است گمان میکنیم همه کارهایمان دینی شده است و مساجد دیگر آن نقش را ندارد اما اگر ما یک جامعه سکولار بودیم چقدر به مساجد توجه میکردیم!؟
این پژوهشگر قرآنی تأکید کرد: علاوه بر آن یک کار غلط دیگری که کردیم این بود که صدا و سیما را به مسجد و حسینیه تبدیل کرده ایم، مثلا حدود ۱۷ کانال تلویزیونی داریم و سر اذان از همه این شبکه اذان پخش میشود، آن هم اذان به وقت تهران. اما کسی که مشهدی است چه ضرورتی دارد برنامه های خودش قطع شود و اذان را گوش دهد آن هم همه ۱۷ کانال! با این کار در واقع یکی از کارهای مهم مسجد را گرفته ایم. وی تأکید کرد: یکی از کارهای مسجد اذان گفتن است. اما وقتی رادیو تلویزیون ما اذان پخش میکند، دیگر ما احساس نیاز به مسجد نمی کنیم اما وقتی صدا و سیما به این شکل گسترده اذان پخش نکند، من نوعی گوش میدهم تا اذان پخش شود و وقتی دیدم صدای اذان را نمی شنوم متوجه میشوم در اطرافم مسجد ندارم خب از جیبم پول خرج میکنم و مسجد میسازم.
حجت الاسلام سادات منصوری افزود: نقش صدا و سیما را فراموش کردهایم و آن را مسجد کردیم؛ منبر و سخنرانی را آوردیم صدا و سیما و اذان را در صدا و سیما گذاشتهایم و هیئتهای مذهبی را آوردیم در صدا و سیما. برخی در پاسخ به این انتقاد میگویند که رسانه باید در حوزه دین نیز نقش داشته باشد. در پاسخ باید گفت تشویق نماز یعنی اینکه اذان و نماز جماعت پخش کنیم. به نظرم این نوع رفتارها بیشتر گول زدن دیگران است و افراد ساده لوح را گول بزنند که بگویند ما دینی کار میکنیم! والا تبلیغ دینی این نیست بلکه باید برای آن هزینه کرد و به شیوه خود رسانه تبلیغ دینی کرد.
وی افزود: یکی در مسجد برای ۱۰۰ یا ۵۰ نفر منبر میرود و متناسب با ذهن و روحیه همین تعداد مطالبی را میگوید اما اگر همان حرف را در سطح ۷۰ میلیون نفر پخش کردید، آسیب دارد چون در بین این ۷۰ میلیون نفر بچه هست، بی دین هست، غیر مسلمان هست، زن هست و این مطالب را که پخش میکند چه کسی میگوید برای همه مفید هست. مطلب دیگر اینکه کسی که در مسجد سخنرانی میکند خود آن محیط تأثیرگذار است و ما در صدا و سیما این فضا را حذف کردیم.
رئیس مرکز پاسخگویی به سؤالات دینی در پایان گفت: نهادهای اصلی تبلیغات دینی را کمرنگ کردیم و نهادی که مستقیما کارش این گونه تبلیغات نیست را جایگزین خواستیم بکنیم و نتوانستیم. علتش هم این است که هر قفلی کلید خاص خودش را دارد و صدا و سیما باید تبلیغ دینی کند اما این شیوه اش نیست چون کار مسجد و صدا و سیما با یکدیگر متفاوت است
اتفاق